sobota, 24 grudnia 2016

"Lata rozłąki" - Nina Willner [ a mury runą, runą, runą i pogrzebią stary świat ]

Święta, święta, czas spotkań, celebrowania cennych chwil z rodziną. Wybrałam odpowiednią książkę na ten czas. Historię pewnej rodziny, rozdzielenia, na tle skomplikowanej historii NRD. Niewiele wiem o Niemieckiej Republice Demokratycznej. Pamiętam z bardzo wczesnego dzieciństwa jakieś wspominki, w PRLu niektóre sprzęty były enerdowskie, ale moja wiedza o tym kraju była znikoma. Oczywiście, blokada Berlina, mur Berliński, ale tyle. Dlatego, gdy przeczytałam zapowiedź książki Lata rozłąki chciałam bardzo ją przeczytać. Spodziewałam się powieści, tymczasem rychło przekonałam się, że to swoista kronika rodzinna. Nie mam bynajmniej zarzutów do formy tych wspomnień, okazało się, że historia NRD jest wystarczającym materiałem na ciekawą opowieść. Nie trzeba już fikcji.



Opowieść o odwadze, sile przetrwania i miłości rodziny rozdzielonej murem berlińskim.
Czy czterdzieści lat to dużo w dziejach ludzkości lub w historii Europy? Być może nie aż tak wiele jak w losach niemieckiej rodziny, której życie śledzimy od momentu, kiedy przychodzi jej borykać się z wprowadzaniem nowego porządku po 1945 roku, gdyż znalazła się w sowieckiej strefie okupacyjnej. Śledzimy losy prawdziwych, żywych ludzi, które przeplatają się z historią NRD i realiami życia w tym kraju – dla jednych to okres konformizmu, próba dostosowania się i przetrwania. Inni czuli, że więzienie, jakim staje się ich państwo, to koszmar… Hanna, najstarsza córka, pragnąc zrealizować zaszczepione w niej przez ojca w innej epoce ideały, decyduje się na desperacką ucieczkę na Zachód, która wprawdzie ma swoje reperkusje dla tych, którzy pozostali, ale jej przynajmniej pozwala na życie w wolnym świecie. W wolności, jaką uosabia dla niej zamek w Heidelbergu. Nigdy jednak nie zapomni o swej miłości do rodziny, która pozostała za żelazną kurtyną i z którą przez czterdzieści lat nie będzie jej się wolno zobaczyć…


Lata sześćdziesiąte RFN – mała dziewczynka czuje się wyobcowana, bo jako jedyna nie przyprowadza na dzień dziadków do szkoły własnych krewnych. Od matki dowiaduje się, że rodzice taty zginęli, a rodzice mamy, żyją w NRD, więc nie mogą się z nimi kontaktować.
1945 rok – Niemcy. Koniec wojny przynosi tysiącom ludzi upragniony pokój i ma być końcem strachu. Również Niemcy są z tego powodu zadowoleni, marzą by dostać się pod skrzydła Amerykanów bo Sowieci znani są ze swego barbarzyństwa. Erna, zwana później konsekwentnie Omą, czyli Babcią, czeka na powrót z wojny męża i syna. Jak wszystkie niemieckie kobiety koniec wojny wita z ulgą. Z przerażeniem zaś wita wieść, że ich wioska ma trafić do sowieckiej strefy okupacyjnej. Ma gromadkę dzieci, sama jest w zaawansowanej ciąży i czeka na męża i syna. Nie może uciekać przed sowietami. Chce by jej już prawie dorosła córka Hanna wykorzystała szansę i uciekła na Zachód. Hanna nie chce. Wraca do rodziny. Cała rodzina w komplecie, po powrocie ojca i brata z niepokojem patrzy na nowe porządki. Ojciec, zwany konsekwentnie Opą – Dziadkiem, wieloletni dyrektor szkoły, by utrzymać stanowisko musi się podszkolić z marksizmie i leninizmie, ma świecić przykładem. On i cała rodzina. Coraz więcej osób ucieka do alianckiej strefy, chociaż władze NRD systematycznie to utrudniają. Hanna, bystra nastolatka, obserwuje wysiłki ojca, widzi narodziny państwa autorytarnego, wkrótce spróbuje ucieczki na Zachód, co będzie śmiertelnie ryzykowną grą a na dodatek sprawi, że cała rodzina będzie na cenzurowanym. Lata rozłąki to historia czterech dekad rozdzielenia rodziny. Autorka opisuje los własnej rodziny, załączając fotografie. Ciężko się nie wzruszyć.



Nieco ponad czterysta stron, książka mogła być grubsza, ja ją przeczytałam jednym tchem, ale trochę mam niedosyt. Autorka pisze bardzo dobrze, chociaż ja mam zawsze ambiwalentne uczucia do takich opowieści snutych przez osoby zainteresowane. Zawsze istnieje ryzyko aby wybielić bliskich. Nie twierdzę, że autorka tak czyni. Jednak dziwiło mnie, że rozpisywała się de facto tylko o jednej nie-partyjnej części rodziny Pozostali robili państwowe kariery, tak jak Opa, ale w jego przypadku mamy dopiski, że się nie zgadzał z taką polityką, ale indoktrynował uczniów bo musiał wyżywić rodzinę. Zasadniczo więc, przy całym zgraniu, rodzina wydaje mi się bardzo konformistyczna. Bo Hitlera nie akceptował Opa, ale za jego rządów awansował na dyrektora, później za NRD zbierał pochwały, ale też nie akceptował. Ciężko mi to ułożyć w głowie. Przy czym nie znam realiów NRD, a od lat słyszę, że Niemcy są takimi legalistami, że jak wszystko jest lege artis to zaakceptują. No cóż…
Później miałam mieszane uczucia, gdy autorka opisuje swoją pracę, nie pasowało mi to do koncepcji. To moje jedyne zarzuty, może nie są najlżejsze, ale zapomnijcie o tym! Książkę czytało mi się naprawdę świetnie, pomimo chałturzenia, świątecznej krzątaniny, wykradałam każdą chwilę na czytanie i wielokrotnie miałam łzy w oczach.



Po pierwsze Lata rozłąki to pokazanie realiów życia NRD, tak podobnych do życia w PRLu a jednak tak różnych z powodu różnic w mentalności. To pokazanie nieustanego zagrożenia, nieufności i zaszczucia, które zakorzenia się w człowieku jak perz. Książka ta, to też historia rodzinnej miłości, solidarności, tęsknoty!
Warto, mimo wszystko warto! Mogło być lepiej i byłoby wtedy doskonale, ale i tak jest bardzo dobrze!




Książka recenzowana dla portalu Duże Ka

10 komentarzy:

  1. Wesołych świąt Kasiu dla Ciebie i całej Twej rodziny!

    OdpowiedzUsuń
  2. Czytałam niedawno, dobrze napisane i godne polecenia!
    Chociaż, ja bym tak nie narzekała na miejscu autorki, pamiętam, że w NRD było najlepiej z całego obozu komunistycznego. Polacy jeździli tam po bieliznę, garnki, okulary (do Lipska), buty i inne dobra. Bardzo zazdrościliśmy enerdowcom tego zaopatrzenia.
    Ale z drugiej strony, nabijaliśmy się z ich strachu przed komuną. Kiedyś na międzynarodowej imprezie opowiadałam pół po polsku, pół po niemiecku, pół po rosyjsku dowcip o socjalizmie warstwowym. Warstwa socjalistów, warstwa piachu i tak dalej. W latach 1980. No i wszyscy się śmiali, nawet ci z Korei Północnej. A enerdowcy poważni. Bali się zaśmiać :)))
    A poza tym, wesołych świat!

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Tak w tej książce lęk przed donosem jest bardzo podkreślany. Autorka pokazuje, jak nawet w rodzinie się bali donosów, natomiast ja też we wspomnieniach o NRD słyszałam, jako o kraju gdzie materialnie jest lepiej.

      Usuń
  3. Widzę, ze tobie bardziej się książka spodobała niż mnie. Cieszy mnie to.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Bardziej i to chyba dzięki Tobie boś ostudziłą nieco mój entuzjazm .

      Usuń
  4. Bardzo bym chciała przeczytać :) Uwielbiam taką literaturę :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Tylko się na za wiele nie nastawiaj, to zwykle źle się kończy ;)

      Usuń
  5. Ciekaw jestem tej książki. Zastanawia mnie jak postrzegane jest w tej książce życie na zachodzie komuny. Podejrzewam, że główną tematyką jest tutaj jednak rozłąka, ale lubię wyciągać takie smaczki jak fakty historyczne, czy nastroje społeczne :).

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Sądzę, że Polaka nawet młodego osłuchanego z opowieściami o Komunie, bardzo to nie ruszy ;) ale może wzruszyć ;)

      Usuń

To dużymi literami: KAŻDY KOMENTARZ ZAWIERAJĄCY LINK - WYLATUJE- WIELOKROTNIE PROSIŁAM, NIE ODNOSIŁO SKUTKU, TERAZ Z AUTOMATU I BEZ CZYTANIA.

A teraz grzecznie i klasycznie ; ) bo bardzo Was przecież lubię : )

Witaj Gościu, cieszy mnie Twoja wizyta, cieszę się, że chcesz pozostawić ślad po tym, że przeczytałeś to miałam do powiedzenia.

Proszę :) komentuj, ale pamiętaj :)

Każdy głos w dyskusji jest dla mnie ważny. Każdy komentarz jest czytany, na komentarz każdego czytelnika staram się odpowiedzieć.

Jeśli chcesz coś powiedzieć, zwrócić uwagę, a komentarz pod danym postem będzie niewłaściwy - z boku podałam adres mejlowy

Nie spamuj, nie jestem nastolatką, więc nie pisz "Super, zapraszam do mnie". To właśnie jest spam, takie komentarze usuwam. Napisz coś merytorycznego, a na pewno zaciekawisz mnie i odwiedzę Twoją stronę.

Chcesz mnie obrazić? Wyzwać? Wyśmiać moje poglądy, czy mnie, jako mnie? Daruj sobie! Jesli szydzisz, lub obrażasz moich czytelników, lub po prostu naruszasz netetykietę, komentarz również wyleci.


Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

Wg. Autorów ( w trakcie tworzenia)

Agata Christie (51) Agata Pruchniewska (1) Agatha Christie (16) Agnieszka Kaluga (1) Agnieszka Krakowiak-Kondracka (1) Agnieszka Lingas-Łoniewska (10) Agnieszka Wojdowicz (3) Aleksander Jażwiński (1) Aleksander Makowski (1) Aleksandra Szarłat (2) Alex Bellos (1) Alice Hoffman (1) Alina Białowąs (2) Aly Cha (1) Alyson Richman (1) Ałbena Grabowska (3) Ałbena Grabowska-Grzyb (4) Amy Hatvany (2) Andrzej Andrusiewicz (2) Andrzej Chwalba (1) Andrzej Grembowicz (1) Andrzej Kępiński (1) Andrzej Markowski (2) Angele Lieby (1) Angelika Kuźniak (1) Ann Brashares (1) Ann Wroe (1) Anna Bikont (1) Anna Fincer-Ogonowska (1) Anna Gavalda (1) Anna Herbich (3) Anna J. Szepielak (2) Anna Jean Mayhew (1) Anna Moczulska (1) Anna Nejman (1) Annabel Pitcher (1) Anne Brontë (2) Anne O'Brien (1) Anne Tyler (1) Antoni Słonimski (1) Antonina Kozłowska (2) Arael Zurli (1) Arthur Conan Doyle (1) Astrid Lindgren (4) Barbara Mutch (1) Barbara O`Neal (4) Barbara Sęk (1) Barbara Wachowicz (1) Becky Wade (1) Bill Bryson (1) Bolesław Prus (2) Bożena Keff (1) Brenda Reid (1) Brigitte Hamann (1) Brygida Grysiak (1) Carla Montero (1) Carlos Ruiz Zafón (3) Carrie Snyder (1) Cat Patrick (1) Cecelia Ahern (1) Cecilia Samartin (1) Cesarina Vighy (1) Chandra Hoffman (1) Charles Dickens (4) Charles Frazier (1) Charlotte Brontë (5) Cheryl Strayed (1) Chesley McLaren (1) Chris Columbus (1) Chris Fabry (1) Chris Grabenstein (1) Christian Jacq (1) Christina Baker-Kline (2) Chufo Llorens (1) Claire North (1) Clara Sanchez (1) Claude Quétel (1) Clive Staples Lewis (2) Colin Campbell (1) Colleen Hoover (2) Colleen McCullough (1) Conor Grennan (1) Consilia Maria Lakotta (2) Dan Brown (2) Daniel Silva (2) Danielle Steel (1) Danuta Awolusi (1) Danuta Pytlak (1) Dario Fo (1) Debbie Macomber (2) Denis Brian (1) Denis Diderot (1) Denise Hildreth Jones (1) Dennis Lehane (1) Diana Gabaldon (7) Diane Chamberlain (12) Doda Około-Kułak (1) Dodie Smith (1) Donald Spoto (2) Dorota Combrzyńska-Nogala (1) Dorota Gąsiorowska (2) Dorota Golińska (1) Dorota Ponińska (1) Dorota Terakowska (2) Dorothea Johnson (1) Dorothy Rowe (1) Dörthe Binkert (1) Douglas Smith (1) E. Lockhart (1) Edward Rutherfurd (2) Eileen Goudge (1) Eliza Orzeszkowa (2) Elizabeth Cooke (3) Elizabeth Gaskell (5) Elizabeth Haran (3) Elżbieta Cherezińska (4) Emilia Sokolik (1) Emily Jane Brontë (1) Emma Donoghue (1) Eowyn Ivey (1) Eric Lomax (1) Erin Morgenstern (1) Eugen Ruge (1) Eva Weaver (1) Ewa Bauer (2) Ewa Stachniak (2) Ewa Wróbel (1) Federico Moccia (4) Fern Britton (1) Fern Michaels (1) Florian Illies (1) Francine Rivers (3) Francis Hackett (1) Francis Scott Fitzgerald (1) Francoise Giroud (1) Gardner Raymond Dozois (1) Gavin Extence (2) George Orwell (1) George R.R. Martin (7) Georgia Bockoven (1) Gigi Buffon (1) Giovannino Guareschi (5) Glenys Carl (1) Grażyna Jeromin-Gałuszka (1) Greg King (1) Gregg Olsen (1) Grzegorz Sokołowski (1) Grzegorz Strzelczyk (1) Håkan Nesser (1) Hanna Cygler (3) Harper Lee (1) Helen Fielding (2) Helen Rappaport (1) Helena Mniszkówna (1) Helga Hoškova-Weissowá (1) Hellmut Andics (1) Henning Mankell (2) Henryk Sienkiewicz (1) Holly Peterson (1) Horacio Verbitsky (1) Ibn Warraq (1) Igor Sokołowski (3) Ismet Prcić (1) Iwona J. Walczak (3) Izabela Jung (1) Izabela Sowa (1) Izabella Frączyk (1) J.J. Renert (1) Jacek Dehnel (2) Jacek Hugo-Bader (1) Jacek Lusiński (1) Jadwiga Czajkowska (1) Jakub Puchalski (1) Jan Łoziński (1) Jan Miodek (2) Jan Paweł II (1) Jan Wróbel (1) Jane Austen (7) Janina Fedorowicz (1) Jaroslav Hašek (1) Jaume Cabré (2) Jaume Collel (1) Jean des Cars (2) Jean-Christophe Brisard (1) Jean-Jacques Sempé (1) Jean-Paul Roux (1) Jeannette Kalyta (1) Jennifer Kaufman (1) Jennifer Teege (1) Jennifer Worth (1) Jerzy Bralczyk (4) Jerzy Niemczuk (2) Jerzy Sosnowski (1) Jewgienij Wodołazkin (1) Jill Barnett (1) Jill Mansell (1) Joanna Konopińska (1) Joanna Marat (1) Joanna Szczęsna (1) Joanne Harris (1) Joanne Kathleen Rowling (13) Jodi Picoult (22) John Borrell (1) John Boyne (2) John Carlin (1) John Curran (1) John Green (1) John Grogan (1) John Ronald Reuel Tolkien (7) John Seeney (1) Jojo Moyes (6) Jolanta Król (1) Jolanta Kwiatkowska (1) Jon Ronson (1) Jonathan Littell (1) Jordi Pons Salas (1) Joyce Maynard (1) Józef Witko (2) Julia Alvarez (1) Julia Child (1) Julia P. Gelardi (1) Julian Tuwim (2) Julie Lawson Timmer (1) Julie Orringer (1) Jürgen Thorwald (6) Justin Go (1) Justin Peacock (1) Justyna Wydra (2) Ka Hancock (1) Kamil Janicki (2) Kard. Jorge Mario Bergolio (2) Karen Dionne (1) Karen Karbo (1) Karen Mack (1) Karolina Frankowska (1) Karolina Lanckorońska (1) Katarina Mazetti (2) Katarzyna Archimowicz (3) Katarzyna Bonda (6) Katarzyna Kołczewska (2) Katarzyna Kwiatkowska (5) Katarzyna Michalak (14) Katarzyna Zyskowska-Ignaciak (5) Kate Lord Brown (1) Katherine Webb (3) Kathryn Taylor (1) Keith Lowe (1) Kerstin Ekman (1) Kiera Cass (5) Kristina Sabaliauskaitė (1) Krzysztof Sadło (1) Krzysztof Ziemiec (2) ks. Jan Twardowski (1) Laila El Omari (1) Laurens van der Post (1) Leah Fleming (1) Lena Najdecka (1) Leslie Carroll (1) Levi Henriksen (1) Lily Koppel (1) Linda Green (2) Lisa Genova (3) Lisa Kleypas (1) Lisa Scottoline (1) Liv Tyler (1) Louisa May Alcott (1) Louise Walters (1) Lucy Ferriss (1) Lucy Maud Montgomery (8) Lucyna Olejniczak (1) Ludwig Winder (1) Ludwik Stomma (1) Łukasz Maciejewski (1) Łukasz Orbitowski (1) M.L. Stedman (1) Maciej Karpiński (1) Maciej Stuhr (1) Magda Gessler (1) Magdalena Grzebałkowska (3) Mag­da­lena Knedler (1) Magdalena Kordel (4) Magdalena Kulus (1) Magdalena Tulli (1) Maja Łozińska (1) Małgorzata Gutowska - Adamczyk (4) Małgorzata Halber (1) Małgorzata Hayles (1) Małgorzata Łukowiak (1) Małgorzata Maj (1) Małgorzata Musierowicz (15) Małgorzata Szejnert (1) Małgorzata Tusk (1) Małgorzata Warda (2) Mandy Hale (1) Marc Llewellyn (1) Marcin Górka (1) Marcin Mastalerz (2) Marcin Prokop (2) Marcin Wilk (1) Marcin Zaremba (1) Marek Aureliusz (1) Marek Grechuta (1) Marek Ławrynowicz (1) Marek Rybarczyk (2) Margaret Dilloway (1) Margaret Mitchell (1) Maria Dąbrowska (2) Maria Kruger (2) Maria Krüger (1) Maria Sveland (1) Maria Ulatowska (3) Marilyn Brant (1) Marina Stepnova (1) Mariola Pryzwan (1) Marion Zimmer Bradley (1) Mariusz Szczygieł (4) Mariusz Urbanek (6) Mariusz Wilka (1) Mariusz Ziomecki (1) Marta Kisiel (2) Martha Grimes (1) Martin Sixsmith (1) Matthew Quick (1) Melchior Wańkowicz (1) Melissa Hill (1) Meredith Goldstein (1) Mhairi McFarlane (2) Michał Heller (1) Mieczysław Mokrzycki (1) Mike Carson (1) Mira Suchodolska (1) Miriam Karmel (1) Mitch Albom (3) Monika A. Oleksa (6) Monika Szwaja (10) Nadine Gordimer (1) Natasha Walker (1) Ned Vizzini (1) Olle Lönnaeus (1) Papież Franciszek (2) Patrick Ness (1) Patrick Pesnot (1) Paul Arden (1) Paullina Simons (3) Penny Jordan (1) Peter Heller (1) Peter Kreeft (1) Platon (1) Pola Kinski (1) Priscille Sibley (1) Rachel Hauck (2) Rebecca Johns (1) Regina Brett (5) René Goscinny (1) Richard Paul Evans (6) Richard Phillips Feynman (3) Robert Galbraith (3) Robert J. Woźniak (1) Roma Ligocka (3) Ryszard Legutko (1) Sally Bedell Smith (1) Sam Pivnik (1) Samantha Hayes (1) Samantha van Leer (1) Sarita Mandanna (1) Seré Prince Halverson (1) Shelley Emling (1) Stanisław Zakościelny (1) Stephanie Evanovich (1) Stephenie Meyer (2) Sue Eckstein (1) Sue Woolmans (1) Sylwia Chutnik (1) Szymon Hołownia (12) Szymon Sokolik (1) Terry Pratchett (2) Trygve Gulbranssen (4) Tullio Avoledo (1) Victoria Twead (2) Walter R. Brooks (2) Wiesław Myśliwski (2) Wilkie Collins (2) Yrsa Sigurdardóttir (5) Zośka Papużanka (1)

Pogoda w mojej okolicy