czwartek, 8 lutego 2018

"Dwór w Haliniszkach" - Emma Dmochowska [ o urokach litewskiej prowincji ]

Oj wzięło mnie to wyczytywanie zapasów widzę na amen. Tym razem wzrok spoczął na błękitnych tomach, a ankieta na FB pozwoliła wybrać. Pyza Pruska uświadomiła mi istnienie powieści Dwór w Haliniszkach, a według opisu miało to być coś zupełnie w moim klimacie. Bałam się czy to nie będzie zbyt sentymentalne, mdłe, ale postanowiłam zaryzykować, bo w Internecie, opinie chociaż nieliczne, to zasadniczo pozytywne. Więc jeśli ktoś lubi klasyczną powieść, z akcją na Kresach, taką typowo polską, z odrobiną pozytywistycznego moralizmu, ale jednak z taki dosyć odważnymi tezami, jak ślady emancypacji to się nie rozczaruje. Czytałam i żałowałam, że BBC nie ekranizuje polskich książek, z tej powieści byłby ładny mini serial, tak na cztery odcinki.



Wileńszczyzna i Rzym na przełomie XIX i XX w. Zosia Halicka, 'słońce' dworu w Haliniszkach, ma szybko zostać wydana za mąż, ponieważ jej matka i siostra potrzebują pieniędzy na założenie nowego zakonu dla pań 'z towarzystwa'. Idealny kandydat, hrabia Barberini-Baraniewski, uważa narzeczoną za prowincjonalną gęś, po kryjomu zaś nadal spotyka się z dawną kochanką. Daleko na Syberii jest jednak ktoś, kto od dzieciństwa kocha Zosię miłością prawdziwą i beznadziejną... Czy dumny Jerzy Lipowski, na którym ciążą długi rodziców, sięgnie po osobiste szczęście?

Na Kresach mieszka osiemnastoletnia Zosia, pod wpływem zarządzającej majątkiem babuni- marszałkowej, dziewczę ukochało wieś i pracę, nasiąkło ideałami pracy u podstaw. Miała ku temu wiele okazji, bo matka dziewczynki i jej siostra oddały się wyższym celom. Siostra Teresa Leonia, będąc dzieckiem cudownie ozdrowiała, a w chorobie ukazała się Maryja co naznaczyło dziewczynkę religijnością i teraz przebywa z matką w Rzymie, by wybrać najlepszy zakon, ale ponownie ukazuje jej się Matka Boska i nakazuje ufundowanie nowego zgromadzenia. Z taką misją wraca Teresa Leonia z matką do Polski. Taki pomysł nie spotyka się z entuzjazmem, to wymaga kosztów, a w majątkach się nie przelewa. Zresztą dookoła wszyscy mówią, że zakładanie zakonu w Rzymie nie przysłuży się Polsce, że trzeba tu żyć, tu pracować. Jednak kobiety są nieugięte, na dodatek by ułatwić formalności, podziały umyślają sobie wydać chyżo Zosię za mąż. Jeśli zaś chodzi o absztyfikantów Zosi, to liczyć się będzie dwóch. Z jednej strony mamy prawego, zacnego chłopca, obciążonego długami, który kochając dziewczynę nie chce jej rujnować życia, bo sam się nigdy nie dorobi. Z drugiej zaś strony mamy zamożnego, arystokratę, zasłużonego w Watykanie, któremu jednak daleko do prawego charakteru. Emma Dmochowska zabierze nas w podróż do świata który przeminie tak szybko, co uświadamiamy sobie dowiadując się, ze wydana została w 1903.

Emma Dmochowska sięga do bogactwa ideałów pozytywizmu, pokazuje nam ziemski majątek, w którym, dziedzic, w tym przypadku marszałkowa, trzyma rękę na pulsie wszystkiego. Pracuje od świtu do zmierzchu, dba o moralność, porządek. Oddana Bogu i ludziom. Autorka pokazuje, jaki to niekończący trud, ile trosk, które nigdy się nie kończą. Ustami marszałkowej wypowiada najważniejsze tezy, jak małżeństwo to z miłości, najważniejsze to słuchać bożej woli, pracować dla dobra kraju. Każe nam też ufać mężowi, ale już nie skreśla rozwodów, definitywnie. Ta książka to zestawienie dwóch odmiennych filozofii, próżnej dewocji, z prostą organiczną wiarą. Pięknie to konfrontuje Zosia, obserwując przepych Mszy w Watykanie, z prostotą nabożeństwa w rodzinnym kościółku, mimo swej młodości zauważa, że tu wśród światowych rzeźb, bogactwa, góruje blichtr a w Haliniszkach ludzie przychodzą nie dla człowieka, nie dla pychy, a dla Boga.
Jak tak sobie to uświadamiam, to książka oparta jest na konfrontowaniu skrajnych postaw i wydobywaniu prawdy, dobra, wartości uniwersalnych. I chociaż ktoś powie, że taka tania dydaktyka, sentymentalne pisanie jest passe to ja nie mogłam oprzeć się czarowi tej powieści, leniwemu urokowi, który przenosił mnie o wiele lat wstecz, do kraju, gdzie niewzruszone były pewne wartości dziś wyparte. Chociaż smutno mi się zrobiło, pod koniec, gdy zaczęłam się zastanawiać, co z Zosią stanie się, gdy przeżyje jeszcze jakieś czterdzieści lat.




Naprawdę polecam Wam tę powieść, nie jest to nic szalenie ambitnego i wiele osób ją zgani(ostatnio poznaję ludzi, którzy czytają jeno ambitną literaturę i czuję się jak pustak), ale ja cieszę się, że ją przeczytałam, bo było to miłym doświadczeniem!!! Zapomniana a niesłusznie!

5 komentarzy:

  1. Ja pewnie ominęłabym tę książkę szerokim łukiem. Podziwiam. :)

    OdpowiedzUsuń
  2. Czasami lubię. Mam Dunin-Kosicką w domu.
    BBC nie kręci o Polsce. Oni propagują swoją historię, z całym szacunkiem. Ale Anglicy wiedzą jak robić pijar wokół trzech królów na krzyż i jednej królowej i historii, która tylko dlatego skończyła się dla nich dobrze, bo mieszkali za morzem.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Wiem, że nie kręci o Polsce, szkoda, że u nas się tak nie robi filmów

      Usuń
  3. Z sentymentem wspominam tę powieść. Przydałoby się wznowienie.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. To prawda, wypadałoby wznowić polską klasykę

      Usuń

To dużymi literami: KAŻDY KOMENTARZ ZAWIERAJĄCY LINK - WYLATUJE- WIELOKROTNIE PROSIŁAM, NIE ODNOSIŁO SKUTKU, TERAZ Z AUTOMATU I BEZ CZYTANIA.

A teraz grzecznie i klasycznie ; ) bo bardzo Was przecież lubię : )

Witaj Gościu, cieszy mnie Twoja wizyta, cieszę się, że chcesz pozostawić ślad po tym, że przeczytałeś to miałam do powiedzenia.

Proszę :) komentuj, ale pamiętaj :)

Każdy głos w dyskusji jest dla mnie ważny. Każdy komentarz jest czytany, na komentarz każdego czytelnika staram się odpowiedzieć.

Jeśli chcesz coś powiedzieć, zwrócić uwagę, a komentarz pod danym postem będzie niewłaściwy - z boku podałam adres mejlowy

Nie spamuj, nie jestem nastolatką, więc nie pisz "Super, zapraszam do mnie". To właśnie jest spam, takie komentarze usuwam. Napisz coś merytorycznego, a na pewno zaciekawisz mnie i odwiedzę Twoją stronę.

Chcesz mnie obrazić? Wyzwać? Wyśmiać moje poglądy, czy mnie, jako mnie? Daruj sobie! Jesli szydzisz, lub obrażasz moich czytelników, lub po prostu naruszasz netetykietę, komentarz również wyleci.


Według Wydawnictw

Czarna Owca (9) Dom Wydawniczy Rebis (3) Wydawnictwo Psychoskok (1) Wydawnictwo Agora (3) Wydawnictwo Albatros (5) Wydawnictwo Bellona (2) Wydawnictwo Bukowy Las (3) Wydawnictwo Czarna Owca (11) Wydawnictwo Czarne (8) Wydawnictwo Czwarta Strona (12) Wydawnictwo Czytelnik (2) Wydawnictwo Dolnośląskie (7) Wydawnictwo Edipresse Książki (6) Wydawnictwo Erica (1) Wydawnictwo Esprit (1) Wydawnictwo Feeria (1) Wydawnictwo Filia (9) Wydawnictwo Hachette (2) Wydawnictwo Harper Collins (7) Wydawnictwo Insignis (2) Wydawnictwo Iskry (3) Wydawnictwo Kobiece (17) Wydawnictwo Książnica (6) Wydawnictwo Literackie (22) Wydawnictwo MAG (1) Wydawnictwo Marginesy (16) Wydawnictwo Media Rodzina (5) Wydawnictwo Mg (7) Wydawnictwo Muza (8) Wydawnictwo Nasza Księgarnia (3) Wydawnictwo Noir Sur Blanc (3) Wydawnictwo Nova Res (2) Wydawnictwo Nowa Proza (1) Wydawnictwo Otwarte (13) Wydawnictwo Pascal (7) Wydawnictwo Planeta (1) Wydawnictwo Poradnia K (1) Wydawnictwo Poznańskie (5) Wydawnictwo Prószyński (32) Wydawnictwo PWN (2) Wydawnictwo Replika (15) Wydawnictwo Smak Słowa (3) Wydawnictwo Sonia Draga (2) Wydawnictwo SQN (4) wydawnictwo Stara Szkoła (1) Wydawnictwo superNOWA (1) Wydawnictwo Szara Godzina (3) Wydawnictwo Szelest (1) Wydawnictwo Szósty Zmysł (3) Wydawnictwo Świat Książki (7) Wydawnictwo Święty Wojciech (1) Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego (6) Wydawnictwo Uroboros (2) Wydawnictwo Vesper (1) Wydawnictwo W.A.B (17) Wydawnictwo WAM (2) Wydawnictwo Wielka litera (2) Wydawnictwo YA (3) Wydawnictwo Young (1) Wydawnictwo Znak (38) Wydawnictwo Zwierciadło (1) Wydawnictwo Zysk i s-ka (13)

Categories

2016 przeczytane (259) 30 dni z książkami (23) 52 filmy w 2014 (22) 52 filmy w 2015 (6) akcje (27) amor vincit omnia (10) Angielski ogród (6) audiobook (16) autobiografia (2) biografia (58) bolly (9) candy (2) Cmentarz Zapomnianych Książek (2) czytam przeleżałe trupy z półek (32) czytane 2018 (150) dzienniki (2) Euro 2012 (4) fantastyka (5) felietony (2) historia (28) kkd (4) klasyka (26) klasyka literatury popularnej (19) kolorowe czytanie (4) komedia (1) koty (5) kryminał (77) kucharzę (53) listy (1) literatura na peryferiach (4) łańcuszek (20) Mundial RPA (1) muzycznie (47) naturalnie (2) nie samą książką (141) oglądnęłam (189) ogrodowo (5) oscarowe wyzwanie (2) pachnące (129) planowanie i zagospodarowanie(niekoniecznie przestrzenne) (8) plany (7) podaj cegłę (13) podróże (4) podróże w czasie (13) podsumowanie (91) podsumowanie 2015 (12) podsumowanie 2016 (11) podsumowanie 2017 (14) podsumowanie 2018 (7) poezja (6) prawdziwe historie (17) projekt - nobliści (5) prywatne (74) prywatnie (9) przeczytałam (1712) przeczytałam 2015 (243) przeczytane w 2010 (1) przeczytane w 2011 (1) Real Madryt (3) recenzja książki (678) recenzyjne (974) religia i duchowość (4) reportaż (21) retro (3) robótki (24) roczne podsumowanie (7) romans (71) saga rodzinna (12) seriale (32) sportowo (26) stosik (102) test (1) top10 (12) turystycznie (1) village candle (12) w 2017 przeczytałam (226) woski (126) wymiana (8) wyzwanie - Agatha Christie (54) wyzwanie czytelnicze (69) wyzwanie filmowe (31) wyzwanie Picoult/Sparks (2) wyzwanie w centymetrach (1) yankee candle (94) z półki 2015 (3) zakupy (1) zapowiedź (11)
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

Wg. Autorów ( w trakcie tworzenia)

Agata Christie (51) Agata Pruchniewska (1) Agatha Christie (16) Agnieszka Kaluga (1) Agnieszka Krakowiak-Kondracka (1) Agnieszka Lingas-Łoniewska (10) Agnieszka Wojdowicz (3) Aleksander Jażwiński (1) Aleksander Makowski (1) Aleksandra Szarłat (2) Alex Bellos (1) Alice Hoffman (1) Alina Białowąs (2) Aly Cha (1) Alyson Richman (1) Ałbena Grabowska (3) Ałbena Grabowska-Grzyb (4) Amy Hatvany (2) Andrzej Andrusiewicz (2) Andrzej Chwalba (1) Andrzej Grembowicz (1) Andrzej Kępiński (1) Andrzej Markowski (2) Angele Lieby (1) Angelika Kuźniak (2) Ann Brashares (1) Ann Wroe (1) Anna Bikont (1) Anna Fincer-Ogonowska (1) Anna Gavalda (1) Anna Herbich (4) Anna J. Szepielak (3) Anna Jean Mayhew (1) Anna Moczulska (1) Anna Nejman (1) Annabel Pitcher (1) Anne Brontë (2) Anne O'Brien (1) Anne Tyler (2) Antoni Słonimski (1) Antonina Kozłowska (2) Arael Zurli (1) Arthur Conan Doyle (1) Astrid Lindgren (4) Barbara Mutch (1) Barbara O`Neal (4) Barbara Sęk (2) Barbara Wachowicz (1) Becky Wade (1) Bill Bryson (2) Bolesław Prus (2) Bożena Keff (1) Brenda Reid (1) Brigitte Hamann (1) Brygida Grysiak (1) Carla Montero (1) Carlos Ruiz Zafón (3) Carrie Snyder (1) Cat Patrick (1) Cecelia Ahern (1) Cecilia Samartin (1) Cesarina Vighy (1) Chandra Hoffman (1) Charles Dickens (5) Charles Frazier (1) Charlotte Brontë (5) Cheryl Strayed (1) Chesley McLaren (1) Chris Columbus (1) Chris Fabry (1) Chris Grabenstein (1) Christian Jacq (1) Christina Baker-Kline (2) Chufo Llorens (1) Claire North (1) Clara Sanchez (1) Claude Quétel (1) Clive Staples Lewis (2) Colin Campbell (1) Colleen Hoover (9) Colleen McCullough (1) Conor Grennan (1) Consilia Maria Lakotta (2) Dan Brown (2) Daniel Silva (2) Danielle Steel (1) Danuta Awolusi (1) Danuta Pytlak (1) Dario Fo (1) Debbie Macomber (2) Denis Brian (1) Denis Diderot (1) Denise Hildreth Jones (1) Dennis Lehane (1) Diana Gabaldon (7) Diane Chamberlain (12) Doda Około-Kułak (1) Dodie Smith (1) Donald Spoto (2) Dorota Combrzyńska-Nogala (1) Dorota Gąsiorowska (3) Dorota Golińska (1) Dorota Ponińska (1) Dorota Terakowska (2) Dorothea Johnson (1) Dorothy Rowe (1) Dörthe Binkert (1) Douglas Smith (1) E. Lockhart (1) Edward Rutherfurd (2) Eileen Goudge (1) Eliza Orzeszkowa (2) Elizabeth Cooke (3) Elizabeth Gaskell (5) Elizabeth Haran (3) Elżbieta Cherezińska (5) Emilia Sokolik (1) Emily Jane Brontë (1) Emma Donoghue (1) Eowyn Ivey (1) Eric Lomax (1) Erin Morgenstern (1) Eugen Ruge (1) Eva Weaver (1) Ewa Bauer (2) Ewa Stachniak (2) Ewa Wróbel (1) Federico Moccia (4) Fern Britton (1) Fern Michaels (1) Florian Illies (1) Francine Rivers (3) Francis Hackett (1) Francis Scott Fitzgerald (1) Francoise Giroud (1) Gardner Raymond Dozois (1) Gavin Extence (2) George Orwell (1) George R.R. Martin (7) Georgia Bockoven (1) Gigi Buffon (1) Giovannino Guareschi (5) Glenys Carl (1) Grażyna Jeromin-Gałuszka (1) Greg King (1) Gregg Olsen (1) Grzegorz Sokołowski (1) Grzegorz Strzelczyk (1) Håkan Nesser (1) Hanna Cygler (3) Harper Lee (1) Helen Fielding (2) Helen Rappaport (1) Helena Mniszkówna (1) Helga Hoškova-Weissowá (1) Hellmut Andics (1) Henning Mankell (2) Henryk Sienkiewicz (1) Holly Peterson (1) Horacio Verbitsky (1) Ibn Warraq (1) Igor Sokołowski (3) Ismet Prcić (1) Iwona J. Walczak (3) Izabela Jung (1) Izabela Sowa (1) Izabella Frączyk (1) J.J. Renert (1) Jacek Dehnel (3) Jacek Hugo-Bader (1) Jacek Lusiński (1) Jadwiga Czajkowska (1) Jakub Puchalski (1) Jan Łoziński (1) Jan Miodek (2) Jan Paweł II (1) Jan Wróbel (1) Jane Austen (7) Janina Fedorowicz (1) Jaroslav Hašek (1) Jaume Cabré (2) Jaume Collel (1) Jean des Cars (2) Jean-Christophe Brisard (1) Jean-Jacques Sempé (1) Jean-Paul Roux (1) Jeannette Kalyta (1) Jennifer Kaufman (1) Jennifer Teege (1) Jennifer Worth (1) Jerzy Bralczyk (4) Jerzy Niemczuk (2) Jerzy Sosnowski (1) Jewgienij Wodołazkin (1) Jill Barnett (1) Jill Mansell (1) Joanna Konopińska (1) Joanna Marat (1) Joanna Szczęsna (1) Joanne Harris (1) Joanne Kathleen Rowling (13) Jodi Picoult (22) John Borrell (1) John Boyne (3) John Carlin (1) John Curran (1) John Green (1) John Grogan (1) John Ronald Reuel Tolkien (8) John Seeney (1) Jojo Moyes (8) Jolanta Król (1) Jolanta Kwiatkowska (1) Jon Ronson (1) Jonathan Littell (1) Jordi Pons Salas (1) Joyce Maynard (1) Józef Witko (2) Julia Alvarez (1) Julia Child (1) Julia P. Gelardi (1) Julian Tuwim (2) Julie Lawson Timmer (1) Julie Orringer (1) Jürgen Thorwald (6) Justin Go (1) Justin Peacock (1) Justyna Wydra (2) Ka Hancock (1) Kamil Janicki (2) Kard. Jorge Mario Bergolio (2) Karen Dionne (1) Karen Karbo (1) Karen Mack (1) Karolina Frankowska (1) Karolina Lanckorońska (1) Katarina Mazetti (2) Katarzyna Archimowicz (3) Katarzyna Bonda (7) Katarzyna Kołczewska (2) Katarzyna Kwiatkowska (5) Katarzyna Michalak (14) Katarzyna Zyskowska-Ignaciak (5) Kate Lord Brown (1) Katherine Webb (3) Kathryn Taylor (1) Keith Lowe (1) Kerstin Ekman (1) Kiera Cass (5) Kristina Sabaliauskaitė (2) Krzysztof Sadło (1) Krzysztof Ziemiec (2) ks. Jan Twardowski (1) Laila El Omari (1) Laurens van der Post (1) Leah Fleming (1) Lena Najdecka (1) Leslie Carroll (1) Levi Henriksen (1) Lily Koppel (1) Linda Green (2) Lisa Genova (3) Lisa Kleypas (1) Lisa Scottoline (1) Liv Tyler (1) Louisa May Alcott (1) Louise Walters (1) Lucy Ferriss (1) Lucy Maud Montgomery (8) Lucyna Olejniczak (1) Ludwig Winder (1) Ludwik Stomma (1) Łukasz Maciejewski (1) Łukasz Orbitowski (1) M.L. Stedman (1) Maciej Karpiński (1) Maciej Stuhr (1) Magda Gessler (1) Magdalena Grzebałkowska (3) Mag­da­lena Knedler (1) Magdalena Kordel (4) Magdalena Kulus (1) Magdalena Tulli (1) Maja Łozińska (1) Małgorzata Gutowska - Adamczyk (4) Małgorzata Halber (1) Małgorzata Hayles (1) Małgorzata Łukowiak (1) Małgorzata Maj (1) Małgorzata Musierowicz (16) Małgorzata Szejnert (1) Małgorzata Tusk (1) Małgorzata Warda (2) Mandy Hale (1) Marc Llewellyn (1) Marcin Górka (1) Marcin Mastalerz (2) Marcin Prokop (2) Marcin Wilk (1) Marcin Zaremba (1) Marek Aureliusz (1) Marek Grechuta (1) Marek Ławrynowicz (1) Marek Rybarczyk (2) Margaret Dilloway (1) Margaret Mitchell (1) Maria Dąbrowska (2) Maria Kruger (2) Maria Krüger (1) Maria Sveland (1) Maria Ulatowska (3) Marilyn Brant (1) Marina Stepnova (1) Mariola Pryzwan (1) Marion Zimmer Bradley (1) Mariusz Szczygieł (4) Mariusz Urbanek (6) Mariusz Wilka (1) Mariusz Ziomecki (1) Marta Kisiel (3) Martha Grimes (1) Martin Sixsmith (1) Matthew Quick (1) Melchior Wańkowicz (1) Melissa Hill (1) Meredith Goldstein (1) Mhairi McFarlane (2) Michał Heller (1) Mieczysław Mokrzycki (1) Mike Carson (1) Mira Suchodolska (1) Miriam Karmel (1) Mitch Albom (3) Monika A. Oleksa (6) Monika Szwaja (10) Nadine Gordimer (1) Natasha Walker (1) Ned Vizzini (1) Olle Lönnaeus (1) Papież Franciszek (2) Patrick Ness (1) Patrick Pesnot (1) Paul Arden (1) Paullina Simons (3) Penny Jordan (1) Peter Heller (1) Peter Kreeft (1) Platon (1) Pola Kinski (1) Priscille Sibley (1) Rachel Hauck (2) Rebecca Johns (1) Regina Brett (6) René Goscinny (1) Richard Paul Evans (6) Richard Phillips Feynman (3) Robert Galbraith (3) Robert J. Woźniak (1) Roma Ligocka (3) Ryszard Legutko (1) Sally Bedell Smith (1) Sam Pivnik (1) Samantha Hayes (1) Samantha van Leer (1) Sarita Mandanna (1) Seré Prince Halverson (1) Shelley Emling (1) Stanisław Zakościelny (1) Stephanie Evanovich (1) Stephenie Meyer (2) Sue Eckstein (1) Sue Woolmans (1) Sylwia Chutnik (1) Szymon Hołownia (12) Szymon Sokolik (1) Terry Pratchett (2) Trygve Gulbranssen (4) Tullio Avoledo (1) Victoria Twead (2) Walter R. Brooks (2) Wiesław Myśliwski (2) Wilkie Collins (2) Yrsa Sigurdardóttir (5) Zośka Papużanka (1)

Pogoda w mojej okolicy