czwartek, 4 września 2014

"Bohaterki Powstańczej Warszawy" - Barbara Wachowicz

Książka jest opowieścią o dziewczętach walczących w Powstaniu Warszawskim. Każdej bohaterce poświęcony jest odrębny rozdział. Autorka po mistrzowsku kreśli sylwetki 18 kobiet. Odkrywa mało znane karty powstańcze wybitnych aktorek Aliny Janowskiej i Danuty Szaflarskiej. Przybliża dzieje Krystyny Wańkowiczówny i Krystyny Krahelskiej oraz mniej znanych kobiet, które wsławiły się niezwykłą odwagą i bohaterstwem np. Lidii Markiewicz-Ziental, która przeszła cały szlak bojowy powstania, czy Haliny Dunin-Karwickiej, łączniczki Batalionu „Parasol”, Henryki Dziakowskiej-Zarzyckiej, łączniczki i sanitariuszki Batalionu „Parasol”, która uczestniczyła w walkach na Woli, Starym Mieście i w Śródmieściu, czy Danuty Zdanowicz-Rossmanowej, komendantki Wojskowej Służby Kobiet Batalionu „Ostoja”, adiutantki harcmistrza Tadeusza Zawadzkiego „Zośki” i kapitana Tadeusza Klimowskiego.


„Gdy zapłonął nagle świat, bezdrożami szli…”

Gdy układałam w myślach recenzję, akurat w playlście przyszła kolej na „Biały krzyż” Czerwonych gitar… i tak słucham jej i myślę o tej książce, słucham i myślę, słucham i ogarnia mnie melancholia. Skończył się sierpień, ale nie powinna kończyć się nasza pamięć „o tych których nie ma”.
Nie ukrywam, że po książkę sięgnęłam głównie dla Krysi Wańkowiczówny, ale świeczki w oczach miałam, przy każdym rozdziale. Niejednokrotnie.
Barbara Wachowicz pokazuje nam historię kobiet… zawsze mówi się o udziale kobiet w Powstaniu, to nie jest jakieś novum, ale pomimo oklepania tematu to jednak tak wnikliwej, dokładnej książki jeszcze nie widziałam. Książki historycznej, która sprawa że człowiek się rozkleja…



Autorka opowiada o kobietach biorących udział w Powstaniu, o tym kim były, co robiły, o czym marzyły, że się kochały, brały ślub wśród świstu kul. Książka jest podzielona na dwie części, pierwsza opowiada o kobietach, które zginęły:
„…bo nie wszystkim pomógł los, wrócić z leśnych dróg, gdy kwitły bzy”
Krysia Krahelska, która pozowała do rzeźby Syrenki warszawskiej, Krysia Wańkowiczówna, siostry Grzeszczakówny, Irena Kowalska-Wuttke i inne. Ofiarne, przepełnione miłością do Ojczyzny, te, które wyrosły w kulcie niepodległej Ojczyzny. Dla nich patriotyzm to nie były czcze kłótnie, ale czyny:
„Nigdy nie mówiło się o miłości Ojczyzny(…) myśmy żyły tą miłością.”[1]
Czy chciały umrzeć w myśl: dulce et decorum est pro patria mori? Nie sądzę, młodzi ludzie chcą żyć, te dziewczyny miały głowy pełne ideałów, byłyby wspaniałymi matkami, dzieci odrodzonej Polski. Chciały żyć, łaknęły wolności, to pierwsze pokolenie wolnych Polaków, miało nigdy nie oglądać łun wojennych nad krajem.  Niestety, los chciał inaczej… chociaż w swoich czasach były płcią słabszą, to gdy nadeszła godzina próby, wyrosłe na harcerskim gruncie, zameldowały się na służbie. Każdego dnia narażały życie, ukrywały uciekinierów, karmiły, pocieszały, a gdy wybiła godzina W, poszły ze śpiewem na ustach na pierwszą linię frontu… padały jak ścięte kwiaty, z pieśnią na ustach, mordowane były i do końca zachowywały wiarę, nie traciły nadziei… Na ich rękach umierali ich mężowie, ukochani, osierocały rodziców, biedne Matki, które do końca życia będą czekały na córki… osieracały Ojców. Często zabrano im nawet miejsce pochówku, i w tej dziedzinie miał się sprawdzić Słowacki:
„jam jest jak człowiek co zazdrości, mogił popiołom”.
Ich matki będą „zazdrościły”, tym matkom, które wiedzą, gdzie pochowano ich dzieci. Czy może być coś bardziej przygnębiającego?

Czy w związku z tym, te kobiety które przeżyły koszmar Powstania miały lepiej? A skądże! Nowy ustrój prześladował je bardziej niż Niemcy, były torturowane, zamykane w więzieniach, szykanowane… tak odpłaciła się Polska swoim dzieciom. Jezu jakie to smutne… tak bolesne… z jednego terroru przeszły do drugiego, dłuższego a równie bezwzględnego.

Gdy czytałam miałam łzy w oczach, gdy pisano o matkach, które pochowały dzieci, lub te poszły na odsiadkę. Pierwsza jest oczywiście Matula, matka Rudego, kobieta złota i mocna jak stal. Matula harcerzy, matka która przeżyła wszystko… Bóg nie dał jej umrzeć w samotności, w niekochaniu, a ile mam powstańców nie miały tego luksusu. Gdy czytałam o Mamach, które straciły wszystkie swoje dzieci, płakałam jak bóbr, płakałam jeszcze bardziej, gdy zwracały się do nich drużyny harcerskie, którym patronowały ich córki… jak te biedne kobiety kompensowały sobie utracone macierzyństwo…

Trudna to książka, bolesna, wzruszająca. Niepozbawiona wad, bo autorka momentami za bardzo skupia się na przodkach dziewczyn… ale cóż jest bez wad. Można na to przymknąć oko…

Polecam… oby więcej tak wspaniałych książek!!!






 [1] B. Wachowicz, Bohaterki powstańczej Warszawy, Warszawa 2014, s. 145.

12 komentarzy:

  1. No właśnie, ci przodkowie... Ale i tak książka piękna.

    OdpowiedzUsuń
  2. Piękna recenzja, nucę sobie piosenkę Czerwonych gitar i szukam książki w księgarniach internetowych. Muszę ja przeczytać ! Muszę podsunac córkom do przeczytania...

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Dziękuję!! chociaż nie było łatwo taką masę emocji przelać na papier, a piosenka mi wpadła tak przypadkowo, że to prawie ZNAK był ;)

      Usuń
  3. Ta książka to moje marzenie. Czytałam już Dziewczyny z Powstania i bardzo nakręciłam się na ten okres II wojny światowej...

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Pamiętaj, że marzenia są po to by je spełniać :))

      Usuń
  4. To jest taka 'cecha charakterystyczna' Pani Barbary - gawędziarstwo. :)
    Polecam jej cykl "Wierna Rzeka Harcerstwa", w czwartym tomie też jest o Tych Dziewczętach. Podejrzewam, że w tej książce jest wiele powtórzeń z tamtych gawęd, ale i tak przeczytam.
    Irka Kowalska jest kimś bardzo ważnym dla mnie, nie tylko dlatego, że jest dokładną imienniczką mojej Babci...
    Ech, na ten temat mogłabym długo, bardzo długo i tak, jak Pani Wachowicz o tych przodkach... ;)
    Pozdrawiam,
    Laura

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Bo pamięć o przodkach jest bardzo ważna i ja tego nigdy nie zganię, tylko moim zdaniem, nierównomiernie położyła akcent :)

      Usuń
  5. Mam swoją teorię na ten temat, ale wolałabym nie tak publicznie... ;)
    Znam Panią Barbarę osobiście i wiem, jak ciepłym i mądrym jest człowiekiem. Myślę, że tu mógł zawinić zbyt duży natłok informacji, a za mało (jakkolwiek śmiesznie to brzmi, przy objętości tego tomiszcza) na to wszystko miejsca.
    Ale - wypowiem się, jak przeczytam, nie będę się bawić we wszystkowiedzącą tylko dlatego, że znam ten temat bardzo dobrze. ;) Zaintrygowałaś mnie tymi przodkami, przyznam się. Aż tak, że po latach czytania, wreszcie coś u Ciebie napisałam, o! :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Bardzo się cieszę, że się odezwałaś :)) Jestem bardzo zadowolona :) Czuło się chęć umieszczenia wielu informacji, i ten ból spowodowany małością miejsca ;) znam niestety ten ból... dla Autorki każda informacja jest cenna i ważna, to się ceni, bo czuć miłość do tematu. To bardzo ważne :)

      Usuń
  6. Fantastic! How speedily does your website load up?
    It's phenomenal, as is your article. Good work on both profiles!


    Look at my web page ... E Liquid

    OdpowiedzUsuń
  7. bardzo cecie pania Barbare ale niestety pozostal mi niesmak po spotkaniu w krzymoszach rok temu moj wnuczek 13 letni kupujac ksiazke rozmawial z panoa Barbara otm ze jest harcerzem w zwiazku z tim obiecala przyslac mu ksiazke zwiazana z harcerstwem .............. i czeka nie choci o kase lecz obietnice dziecku

    OdpowiedzUsuń

To dużymi literami: KAŻDY KOMENTARZ ZAWIERAJĄCY LINK - WYLATUJE- WIELOKROTNIE PROSIŁAM, NIE ODNOSIŁO SKUTKU, TERAZ Z AUTOMATU I BEZ CZYTANIA.

A teraz grzecznie i klasycznie ; ) bo bardzo Was przecież lubię : )

Witaj Gościu, cieszy mnie Twoja wizyta, cieszę się, że chcesz pozostawić ślad po tym, że przeczytałeś to miałam do powiedzenia.

Proszę :) komentuj, ale pamiętaj :)

Każdy głos w dyskusji jest dla mnie ważny. Każdy komentarz jest czytany, na komentarz każdego czytelnika staram się odpowiedzieć.

Jeśli chcesz coś powiedzieć, zwrócić uwagę, a komentarz pod danym postem będzie niewłaściwy - z boku podałam adres mejlowy

Nie spamuj, nie jestem nastolatką, więc nie pisz "Super, zapraszam do mnie". To właśnie jest spam, takie komentarze usuwam. Napisz coś merytorycznego, a na pewno zaciekawisz mnie i odwiedzę Twoją stronę.

Chcesz mnie obrazić? Wyzwać? Wyśmiać moje poglądy, czy mnie, jako mnie? Daruj sobie! Jesli szydzisz, lub obrażasz moich czytelników, lub po prostu naruszasz netetykietę, komentarz również wyleci.


Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

Wg. Autorów ( w trakcie tworzenia)

Agata Christie (51) Agata Pruchniewska (1) Agatha Christie (16) Agnieszka Kaluga (1) Agnieszka Krakowiak-Kondracka (1) Agnieszka Lingas-Łoniewska (10) Agnieszka Wojdowicz (3) Aleksander Jażwiński (1) Aleksander Makowski (1) Aleksandra Szarłat (2) Alex Bellos (1) Alice Hoffman (1) Alina Białowąs (2) Aly Cha (1) Alyson Richman (1) Ałbena Grabowska (3) Ałbena Grabowska-Grzyb (4) Amy Hatvany (2) Andrzej Andrusiewicz (2) Andrzej Chwalba (1) Andrzej Grembowicz (1) Andrzej Kępiński (1) Andrzej Markowski (2) Angele Lieby (1) Angelika Kuźniak (1) Ann Brashares (1) Ann Wroe (1) Anna Bikont (1) Anna Fincer-Ogonowska (1) Anna Gavalda (1) Anna Herbich (3) Anna J. Szepielak (3) Anna Jean Mayhew (1) Anna Moczulska (1) Anna Nejman (1) Annabel Pitcher (1) Anne Brontë (2) Anne O'Brien (1) Anne Tyler (1) Antoni Słonimski (1) Antonina Kozłowska (2) Arael Zurli (1) Arthur Conan Doyle (1) Astrid Lindgren (4) Barbara Mutch (1) Barbara O`Neal (4) Barbara Sęk (1) Barbara Wachowicz (1) Becky Wade (1) Bill Bryson (1) Bolesław Prus (2) Bożena Keff (1) Brenda Reid (1) Brigitte Hamann (1) Brygida Grysiak (1) Carla Montero (1) Carlos Ruiz Zafón (3) Carrie Snyder (1) Cat Patrick (1) Cecelia Ahern (1) Cecilia Samartin (1) Cesarina Vighy (1) Chandra Hoffman (1) Charles Dickens (4) Charles Frazier (1) Charlotte Brontë (5) Cheryl Strayed (1) Chesley McLaren (1) Chris Columbus (1) Chris Fabry (1) Chris Grabenstein (1) Christian Jacq (1) Christina Baker-Kline (2) Chufo Llorens (1) Claire North (1) Clara Sanchez (1) Claude Quétel (1) Clive Staples Lewis (2) Colin Campbell (1) Colleen Hoover (3) Colleen McCullough (1) Conor Grennan (1) Consilia Maria Lakotta (2) Dan Brown (2) Daniel Silva (2) Danielle Steel (1) Danuta Awolusi (1) Danuta Pytlak (1) Dario Fo (1) Debbie Macomber (2) Denis Brian (1) Denis Diderot (1) Denise Hildreth Jones (1) Dennis Lehane (1) Diana Gabaldon (7) Diane Chamberlain (12) Doda Około-Kułak (1) Dodie Smith (1) Donald Spoto (2) Dorota Combrzyńska-Nogala (1) Dorota Gąsiorowska (2) Dorota Golińska (1) Dorota Ponińska (1) Dorota Terakowska (2) Dorothea Johnson (1) Dorothy Rowe (1) Dörthe Binkert (1) Douglas Smith (1) E. Lockhart (1) Edward Rutherfurd (2) Eileen Goudge (1) Eliza Orzeszkowa (2) Elizabeth Cooke (3) Elizabeth Gaskell (5) Elizabeth Haran (3) Elżbieta Cherezińska (4) Emilia Sokolik (1) Emily Jane Brontë (1) Emma Donoghue (1) Eowyn Ivey (1) Eric Lomax (1) Erin Morgenstern (1) Eugen Ruge (1) Eva Weaver (1) Ewa Bauer (2) Ewa Stachniak (2) Ewa Wróbel (1) Federico Moccia (4) Fern Britton (1) Fern Michaels (1) Florian Illies (1) Francine Rivers (3) Francis Hackett (1) Francis Scott Fitzgerald (1) Francoise Giroud (1) Gardner Raymond Dozois (1) Gavin Extence (2) George Orwell (1) George R.R. Martin (7) Georgia Bockoven (1) Gigi Buffon (1) Giovannino Guareschi (5) Glenys Carl (1) Grażyna Jeromin-Gałuszka (1) Greg King (1) Gregg Olsen (1) Grzegorz Sokołowski (1) Grzegorz Strzelczyk (1) Håkan Nesser (1) Hanna Cygler (3) Harper Lee (1) Helen Fielding (2) Helen Rappaport (1) Helena Mniszkówna (1) Helga Hoškova-Weissowá (1) Hellmut Andics (1) Henning Mankell (2) Henryk Sienkiewicz (1) Holly Peterson (1) Horacio Verbitsky (1) Ibn Warraq (1) Igor Sokołowski (3) Ismet Prcić (1) Iwona J. Walczak (3) Izabela Jung (1) Izabela Sowa (1) Izabella Frączyk (1) J.J. Renert (1) Jacek Dehnel (2) Jacek Hugo-Bader (1) Jacek Lusiński (1) Jadwiga Czajkowska (1) Jakub Puchalski (1) Jan Łoziński (1) Jan Miodek (2) Jan Paweł II (1) Jan Wróbel (1) Jane Austen (7) Janina Fedorowicz (1) Jaroslav Hašek (1) Jaume Cabré (2) Jaume Collel (1) Jean des Cars (2) Jean-Christophe Brisard (1) Jean-Jacques Sempé (1) Jean-Paul Roux (1) Jeannette Kalyta (1) Jennifer Kaufman (1) Jennifer Teege (1) Jennifer Worth (1) Jerzy Bralczyk (4) Jerzy Niemczuk (2) Jerzy Sosnowski (1) Jewgienij Wodołazkin (1) Jill Barnett (1) Jill Mansell (1) Joanna Konopińska (1) Joanna Marat (1) Joanna Szczęsna (1) Joanne Harris (1) Joanne Kathleen Rowling (13) Jodi Picoult (22) John Borrell (1) John Boyne (2) John Carlin (1) John Curran (1) John Green (1) John Grogan (1) John Ronald Reuel Tolkien (7) John Seeney (1) Jojo Moyes (6) Jolanta Król (1) Jolanta Kwiatkowska (1) Jon Ronson (1) Jonathan Littell (1) Jordi Pons Salas (1) Joyce Maynard (1) Józef Witko (2) Julia Alvarez (1) Julia Child (1) Julia P. Gelardi (1) Julian Tuwim (2) Julie Lawson Timmer (1) Julie Orringer (1) Jürgen Thorwald (6) Justin Go (1) Justin Peacock (1) Justyna Wydra (2) Ka Hancock (1) Kamil Janicki (2) Kard. Jorge Mario Bergolio (2) Karen Dionne (1) Karen Karbo (1) Karen Mack (1) Karolina Frankowska (1) Karolina Lanckorońska (1) Katarina Mazetti (2) Katarzyna Archimowicz (3) Katarzyna Bonda (6) Katarzyna Kołczewska (2) Katarzyna Kwiatkowska (5) Katarzyna Michalak (14) Katarzyna Zyskowska-Ignaciak (5) Kate Lord Brown (1) Katherine Webb (3) Kathryn Taylor (1) Keith Lowe (1) Kerstin Ekman (1) Kiera Cass (5) Kristina Sabaliauskaitė (1) Krzysztof Sadło (1) Krzysztof Ziemiec (2) ks. Jan Twardowski (1) Laila El Omari (1) Laurens van der Post (1) Leah Fleming (1) Lena Najdecka (1) Leslie Carroll (1) Levi Henriksen (1) Lily Koppel (1) Linda Green (2) Lisa Genova (3) Lisa Kleypas (1) Lisa Scottoline (1) Liv Tyler (1) Louisa May Alcott (1) Louise Walters (1) Lucy Ferriss (1) Lucy Maud Montgomery (8) Lucyna Olejniczak (1) Ludwig Winder (1) Ludwik Stomma (1) Łukasz Maciejewski (1) Łukasz Orbitowski (1) M.L. Stedman (1) Maciej Karpiński (1) Maciej Stuhr (1) Magda Gessler (1) Magdalena Grzebałkowska (3) Mag­da­lena Knedler (1) Magdalena Kordel (4) Magdalena Kulus (1) Magdalena Tulli (1) Maja Łozińska (1) Małgorzata Gutowska - Adamczyk (4) Małgorzata Halber (1) Małgorzata Hayles (1) Małgorzata Łukowiak (1) Małgorzata Maj (1) Małgorzata Musierowicz (15) Małgorzata Szejnert (1) Małgorzata Tusk (1) Małgorzata Warda (2) Mandy Hale (1) Marc Llewellyn (1) Marcin Górka (1) Marcin Mastalerz (2) Marcin Prokop (2) Marcin Wilk (1) Marcin Zaremba (1) Marek Aureliusz (1) Marek Grechuta (1) Marek Ławrynowicz (1) Marek Rybarczyk (2) Margaret Dilloway (1) Margaret Mitchell (1) Maria Dąbrowska (2) Maria Kruger (2) Maria Krüger (1) Maria Sveland (1) Maria Ulatowska (3) Marilyn Brant (1) Marina Stepnova (1) Mariola Pryzwan (1) Marion Zimmer Bradley (1) Mariusz Szczygieł (4) Mariusz Urbanek (6) Mariusz Wilka (1) Mariusz Ziomecki (1) Marta Kisiel (2) Martha Grimes (1) Martin Sixsmith (1) Matthew Quick (1) Melchior Wańkowicz (1) Melissa Hill (1) Meredith Goldstein (1) Mhairi McFarlane (2) Michał Heller (1) Mieczysław Mokrzycki (1) Mike Carson (1) Mira Suchodolska (1) Miriam Karmel (1) Mitch Albom (3) Monika A. Oleksa (6) Monika Szwaja (10) Nadine Gordimer (1) Natasha Walker (1) Ned Vizzini (1) Olle Lönnaeus (1) Papież Franciszek (2) Patrick Ness (1) Patrick Pesnot (1) Paul Arden (1) Paullina Simons (3) Penny Jordan (1) Peter Heller (1) Peter Kreeft (1) Platon (1) Pola Kinski (1) Priscille Sibley (1) Rachel Hauck (2) Rebecca Johns (1) Regina Brett (6) René Goscinny (1) Richard Paul Evans (6) Richard Phillips Feynman (3) Robert Galbraith (3) Robert J. Woźniak (1) Roma Ligocka (3) Ryszard Legutko (1) Sally Bedell Smith (1) Sam Pivnik (1) Samantha Hayes (1) Samantha van Leer (1) Sarita Mandanna (1) Seré Prince Halverson (1) Shelley Emling (1) Stanisław Zakościelny (1) Stephanie Evanovich (1) Stephenie Meyer (2) Sue Eckstein (1) Sue Woolmans (1) Sylwia Chutnik (1) Szymon Hołownia (12) Szymon Sokolik (1) Terry Pratchett (2) Trygve Gulbranssen (4) Tullio Avoledo (1) Victoria Twead (2) Walter R. Brooks (2) Wiesław Myśliwski (2) Wilkie Collins (2) Yrsa Sigurdardóttir (5) Zośka Papużanka (1)

Pogoda w mojej okolicy