"Przepraszam za brzydkie pismo. Pamiętniki wiejskich kobiet" - Antonina Tosiek

 Tematyka wsi i życia chłopów, zwłaszcza doli kobiet na wsi, jest mi w szczególny sposób bliska. Gdy zobaczyłam zapowiedź tej książki wiedziałam, że muszę ją przeczytać. Oczywiście kupiłam i odłożyłam. Dopiero stosikowe losowanie dało impuls do sięgnięcia po nią. Bardzo żałuję, że moja Mama nie mogła jej przeczytać. Na pewno długo byśmy ją omawiały, chociaż Mama nie była typową dziewczyną ze wsi, dziadkowie nie mieli gospodarki, dziadek był wykształcony i z miasta, a i nasza wioska za sprawą COPu nie była typową zabitą wsią na Wschodzie.

 

"Imperium bólu. Baronowie przemysłu farmaceutycznego" - Patrick Radden Keefe [ jak uzależniono Amerykę od opioidów]

 

Mam obsesję na punkcie epidemii opioidowej w USA od ponad roku. Po raz pierwszy wyłożono mi to zagadnienie w Podkaście Amerykańskim, później oglądałam seriale na ten temat, a potem wpisałam Imperium bólu na listę trupów do przeczytania w 2026. Jeśli ktoś chce zobaczyć jak doszło do tego, że w Ameryce jest tyle ludzi zombie, a także jak bezwzględni są ludzie w swojej chęci zysku to jest to książka idealna. A zaczyna się od rodziny żydowskich imigrantów, matka pochodzi z Polski. Książka to jednocześnie saga rodzinna, a z drugiej strony opowieść o tym jak zbudować fortunę niszcząc ludzi i jak nie ponosić konsekwencji.

 

"Wszyscy tak jeżdżą" - Bartosz Józefiak [ sierpniowy trup]

 

Reportaż Wszyscy tak jeżdżą, zainteresował mnie od kiedy zobaczyłam zapowiedź. Byłam wtedy świeżo po kupnie auta, no i co za tym idzie świeżo po powrocie za kierownicę i wtedy zaczęła się moja permanentna zgroza nad tym co dzieje się na drogach. Otóż od kiedy zaczęłam prowadzić samochód, a nie jeździć w szlachetnej roli pasażera(byłam w tym świetna), myślę o dwóch rzeczach, po pierwsze: marzę o kierowcy służbowym, a po drugie dlaczego prawo o ruchu drogowym jest traktowane jako zbiór luźnych, za to niewiążących sugestii. No i niejako w odpowiedzi na ogrom moich frasunków związanych z sytuacją wyszła ta książka. Tyle, że musiała swoje odczekać, aż dostała się do słoika z trupami.

 

"Nieprzezroczyste. Historie chłopskiej fotografii" - Agnieszka Pajączkowska

 Lecimy nadal z trupami z półki, tym razem mieszkająca u mnie od kilkunastu miesięcy książka o chłopskiej fotografii. Książkę kupiłam zaraz po premierze, więc mam jeszcze wydanie w którym autorka dośpiewała sobie całą historię o człowieku zaangażowanym w mordowanie Żydów, tak, że wydawnictwo musiało wycofać cały nakład pierwszego wydania. W międzyczasie czytałam książkę tej autorki, w której jeździła po prowincji i rozmawiała z ludźmi w zamian za zrobienie zdjęcia. Powtórzę to co myślałam wtedy, autorka nie rozumie wsi i patrzy na nią z wyższością, po co więc tak się czepiła takiej tematyki?

 

"Hanka. Opowieść o awansie" - Maciej Jakubowiak [zawód z losowania]

 

Kolejny raz dałam się złapać w marketingową pułapkę. Swego czasu o Hance było głośno wszędzie i wiele osób zachwalało tę książkę jako ważną i do bólu prawdziwą dla wielu osób z mojego pokolenia. Książka miała opowiadać o ludziach pochodzących z niewykształconych, biednych rodzin, które starają się wyjść z tych ograniczeń i dojść, czy raczej doskoczyć na wyższy poziom. Zachęcił mnie ten opis, bo to również po trosze moja historia, historia mojej rodziny, gdyby nie wojna, zmiany społeczne to pewnie pracowałabym na polu u dziedzica z max trzema klasami podstawówki(lub by mnie nie było już, biorąc pod uwagę jak wyglądała opieka zdrowotna).

 

"Wańkowicz. Życie na kraterze" - Łukasz Garbal

 

Miejska Biblioteka w mieście mojego urodzenia nosi imię Melchiora Wańkowicza, poznałam to nazwisko, gdy zaczęłam z niej korzystać w liceum. Po powrocie z pierwszej wizyty zapytałam w domu kim on był i usłyszałam, że był cenzurowanym reporterem, napisał ważną książkę o Monte Cassino, a że ja wtedy raczej nie czytałam reportaży, to przyswoiłam sobie z grubsza biografię i zapomniałam o nim na lata. A później jeden ze znajomych bardzo reklamował mi Ziele na kraterze, później dostałam tę książkę na urodziny i przepadłam. Kiedy zobaczyłam zapowiedź biografii Wańkowicza, chciałam przeczytać coś więcej o człowieku, który stworzył książkę o której myślę często i której tytuł przychodzi mi na myśl, za każdym razem, gdy widzę kwiatek zakwitający w szczelinie betonu.  A to prawdziwa cegła.

 

"Norymberga. Naziści oczami psychiatry" - Jack El-Hai

 Temat procesu w Norymberdze to jest mój konik. Od ponad dwudziestu lat kupuję i czytam co mi się nawinie. Dawno nic nowego nie wychodziło na rynku, dlatego kiedy zobaczyłam nowy reportaż i to z wydawnictwa Czarne z Hermanem na okładce, to się bardzo napaliłam. Zamówiłam w przedsprzedaży i czekałam z zapartym tchem. Trochę rozczarowała mnie objętość książki, ale uznałam, że nie ma co oceniać przed przeczytaniem.

 

"Szkoła bardzo prywatna. Moja elitarna brytyjska edukacja" - Charles Spencer [jak łamie chłopców szkoła z internatem]

 

Listopadowa lista zapowiedzi ekscytowała wielu fanów tematów około królewskich. Otóż, cieszący się raczej złą sławą, brat księżnej Diany, wydał książkę i oto miała się ukazać na polskim rynku. Brat znany raczej z monetyzacji pamięci o siostrze nie wydawał jednak książki o życiu w cieniu korony, ale napisał wspomnienia z życia potomka znanej rodziny, a właściwie jej brytyjskiego aspektu czyli szkoły z internatem. Pojawiły się już pierwsze recenzje w których przebijało się zdziwienie(które jest i moim udziałem), nad dobrym piórem Charlesa Spencera, ja się poważnie zastanawiam, czy nie miał ghostwritera, ale miał czy nie miał to i tak treść książki, która jest sednem – po prostu porusza.

 

"Milczące bliźniaczki" - Marjorie Wallace

 Ostatnie stosikowe losowanie przyniosło mi bardzo nietuzinkową książkę, a mianowicie Milczące bliźniaczki kupiłam ją dawno temu, pod wpływem polecajek z internetu. Nie słyszałam o tych siostrach, nie widziałam filmu(a wiem, że jest) pewnie, gdyby nie losowanie to leżałaby ta książka i czekała jeszcze bardzo długo, ale to na koniec roku wpadła taka tematyka bardzo ciężka. Nie wiem czy polecam tę książkę na koniec roku, w środku tej atmosfery pełnej pokoju i dobra.

 

"Zboże rosło jak las. Pamięć o pegeerach" - Bartosz Panek [ o historii PGRów]

 

Ostatnia książka z urlopowego urobku. Sięgnęłam po nią szukając tej dobrej książki i tak wzrok mi padł na książkę, którą kupiłam jakiś czas temu, a fragmenty widywałam na różnych portalach. Miałam skończone trzy lata, gdy uchwalono ustawę o likwidacji PGRów, w mojej wiosce takowego nie było, a wieś w większości pracowała w pobliskim mieście i nie wiązała się z uprawą roli. Pierwszy raz o PGRach usłyszałam chyba w serialu Plebania(serial w reportażu jest wspomniany), rodzice coś mi opowiadali, czytałam jakieś artykuły, ale dopiero lektura tego reportażu dała mi kompleksowe spojrzenie na ten temat. Dołożyła też kamyk do ogródka mojej wdzięczności, że lata dziewięćdziesiąte to dla mnie okres beztroskiego dzieciństwa, że nie pamiętam tych zmian, niepokoju i mam ochotę utulić i ozłocić moich Rodziców, że to przeżyli i nigdy nie dali mi poznać, jak źle się wtedy w kraju działo.

 

"Heweliusz. Tajemnica katastrofy na Bałtyku" - Adam Zadworny [ co się wydarzyło w styczniu 1993]

 Nie wiem co mnie wzięło na słuchanie o katastrofie promu Heweliusz, pamiętałam to zatonięcie z dzieciństwa. Miałam mniej niż sześć lat i jakoś to bardzo w głowie mi to zapadło. Pamiętam, że w 1998 jak płynęliśmy stateczkiem po Wiśle, intensywnie szukałam kół ratunkowych. Rok później podczas rejsu po Bałtyku zastanawiałam się, jak uda mi się zdobyć kamizelkę ratunkową, skoro były zamknięte za kratą. Pojawiła się zapowiedź książki i ją zamówiłam, a lekturę przyspieszyła informacja, że ma być serial o tej największej powojennej katastrofie morskiej w Polsce. Zginęli wszyscy pasażerowie, a ocalało tylko dziewięciu członków załogi. A tej książce dowiemy się co się wydarzyło.

 

"Wampir" - Wojciech Chmielarz [ pierwszy tom serii o Dawidzie Wolskim]

 Po raz pierwszy sukces akcji trupy z półki stanął pod znakiem zapytania. Pierwszym trupem we wrześniu okazał się być Wampir Wojciecha Chmielarza, ale okazało się, że tak wsadziłam książkę, że nie mogę jej znaleźć, chociaż próbowałam szukać. Na szczęście miałam ebooka i uznałam, że nie mogę dłużej czekać, w końcu ta książka czekała na mnie kilka lat, od czasu, gdy złapałam mocną fazę na autora. To pierwszy tom i liczę, że znajdę drugi tom w miarę szybko, bo jestem zainteresowana głównym bohaterem, chociaż jest tak różny od poprzednich.

 

"Łaska" - Anna Kańtoch [ sierpniowy trup z półki]

 Dawno temu sięgnęłam po pierwszą powieść Anny Kańtoch, spodobała mi się i kupiłam inne jej powieści, ale oczywiście trafiły na półkę. Przekładałam je tak długo, że trafiły do trupiego słoika i los zadecydował, że to był mój pierwszy trup w sierpniu, wyjątkowo kryminał. Dużo wcześniej słyszałam mnóstwo dobrych opinii o tych wcześniejszych książkach autorki i byłam ciekawa czy mnie również uwiodą.

 

"Wędrowny zakład fotograficzny" - Agnieszka Pajączkowska [ tam gdzie cywilizacja nie dociera]

 Kupiłam Wędrowny zakład fotograficzny już jakiś czas temu, ponieważ zainteresowała mnie koncepcja. Nie wiedziałam, że autorka napisała też reportaż o kobietach ze wsi, a to by tylko podbiło moje zainteresowanie. Napisała też jeszcze jedną książkę, z którą jest związana jakaś kontrowersja, ale tym zajmę się za jakiś czas. Sięgnęłam po nią teraz, ponieważ koleżanka na IG wstawiała ciekawe opisy i uznałam, że teraz już czas. Niestety od samego początku miałam wrażenie – a nie miałam tego wrażenia przy tamtym reportażu- że autorka jest bardzo protekcjonalna, to uczucie towarzyszyło mi przez większą część lektury, ale możliwe, że jako mieszkanka wsi jestem przewrażliwiona.

 

"Najlepsi katolicy pod słońcem. Pożegnanie Irlandczyków z Kościołem" - Derek Scally

Dokonałam dziwnego wyboru lektury na Wielki Tydzień, nie pamiętam co mną kierowało. O laicyzacji Irlandii już czytałam. Irlandia w kontekście odejścia od Kościoła często jest przywoływana jako przykład lewackich wpływów, omotania konsumpcjonizmem, zaprzedania tożsamości narodowej. Często przestrzega się Polaków, aby nie szli tą drogą, a moim zdaniem powinno się przestrzegać hierarchów, by nie szli tą drogą. Prawda ma wyzwolić, trzeba stanąć w prawdzie, tyle się o tym mówi w innym kontekście oczywiście. Ten reportaż ma bardzo solidną objętość, a że autor jest Irlandczykiem, który mieszka w Niemczech, to i obserwuje radzenie sobie z traumą złej historii.

 

"Podhale. Wszystko na sprzedaż" - Aleksander Gurgul [ inauguracja trupów z półki A.D. 2025]

 

Druga książka w roku i pierwszy trup z półki, padło na książkę kupioną ponad dwa lata temu na fali czytania reportaży. Podhale. Wszystko na sprzedaż. Trochę kupiłam bo to Wydawnictwo Czarne, bo ja ogólnie nie lubię Zakopanego, nie jestem fanką gór, a to trochę przez moich Rodziców, którzy po kiepskich doświadczeniach wysłania pierworodnego potomstwa na kolonię na drugi koniec polski, uznali że na mnie nauczą się na błędach i tak w wieku dziesięciu lat pojechałam na kolonię z osiemnastolatkami i sześciolatkami i wszyscy łaziliśmy po górach. Od tamtej pory w Zakopanem byłam może trzy razy i jakkolwiek oszałamia mnie widok Tatr, tak natężenie ludzi, natrętność ulicznego handlu zawsze mnie odrzuca. A po lekturze tej książki, o będę się trzymała na dystans. Tylko czy na pewno?

 

"Dom bez klamek" - Jędrzej Pasierski [ Nina Warwiłow - odsłona pierwsza]

Dowiedziałam się o spotkaniu autorskim z Jędrzejem Pasierskim gdzieś w październiku, okazało się, że stalowowolskie księgarnie(byłam w dwóch), są kiepsko na to przygotowane, ale nabyłam Wodnika(jeszcze nie czytałam i wstrzymują mnie recenzje i opis, nieco), ale zamówiłam Dom bez klamek bo ciekawa byłam jaka to seria i słyszałam dobre opinie. Lektura była sinusoidą, tradycyjnie wieczorem zasypiałam, ale ja wieczorem zasypiam sekundy po tym jak nakryję się kołdrą, gdy zasypiam z książką, później jest dla mnie poduszką musze pomyśleć jak to rozwiązać, żeby nie wybić sobie kiedyś oka twarda okładka. Weekend jest o tyle ciężki dla czytania, że mam dużo zaplanowane i pracy i rzeczy, które robię regularnie, ale udało mi się ukraść kilka godzin, pomogły koty budząc mnie o czwartej w nocy w niedzielę.  No i proszę, mamy niedzielne popołudnie, a lektura już za mną. Czy kupię kolejne tomy?

 

 

"Był dwór, nie ma dworu. Reforma rolna w Polsce" - Anna Wylegała

 Z piętnastu tysięcy dworów istniejących w 1939, do dziś przetrwało trzy tysiące, z czego dwa tysiące jest w ruinie. Taką informację wyczytamy w książce Był dwór, nie ma dworu, książka o reformie rolnej, niby stare dzieje, ale z ciekawości chciałam przeczytać. Jeśli nie jesteście ze wsi, to nie wiecie, ze blisko osiem dekad po reformie, tu ciągle żyje pamięć o tym kto dostał ile ziemi i dlaczego. Kto dostał najlepszą, a kto i tak był gołodupcem. Może i w miastach są muzea i uniwersytety, ale nic tak nie strzeże pamięci jak wieś. Książkę kupiłam po premierze, nawet zaczęłam czytać, ale że tak powiem trochę mi coś przerwało i książka w końcu trafiła do trupiego słoika. Książka kupiona w 2022 z czterema innymi książkami. Widzę, że do przeczytania została mi tylko jedna.

 

"Wszystko mam bardziej. Życie w spektrum autyzmu" - Jacek Hołub [reportaż o autyźmie]

 Kiedy zobaczyłam zapowiedź książki Jacka Hołuba o autyzmie, od razu zrobiłam screen i czekałam na premierę. Powodów jest zasadniczo dwa, no dobra – trzy. Po pierwsze czytałam wcześniejsze reportaże autora i były świetne, pożyczałam znajomym i naprawdę wszyscy byli zadowoleni(średnio pasuje to określenie, bo książki nader trudne), po drugie ostatnio mam dookoła siebie dzieci z autyzmem i chcę lepiej rozumieć i te dzieciaki i ich rodziców, wiedzieć co zrobić, a po trzecie – wiąże się to trochę z tym po drugie, jak rozmawiam ze znajomą i omawiamy jakieś bieżączki to ona często moje zachowanie kwituje – o ciekawe, autyści często tak mają. Nawet myślałam o tym, żeby pójść na diagnozę, ale w sumie po co… W każdym razie byłam bardzo ciekawa tego reportażu.

 

"Plon" - Tara June Winch [ opowieść o Australii]

 Majowe spotkanie Dyskusyjnego Klubu Książki ma dotyczyć książki Plon, nie czytałam wielu książek rozgrywających się w Australii, pierwsze to wiadomo Ptaki ciernistych krzewów, później – może maksymalnie pięć tytułów. O Aborygenach wiem praktycznie nic, nawet moja wiedza o tym kontynencie zaczyna się i kończy na miejscu zsyłki dla niepokornych obywateli, przywiezieniu przez Anglików królików co przyniosło tragiczne skutki. Australia to dla mnie głównie pierwszy turniej Wielkiego Szlema w sezonie. Byłam zatem bardzo ciekawa o czym będzie ta książka i czy będzie dla mnie katalizatorem, by coś więcej poczytać, bo teraz jest mi wstyd. Wiem, że nic nie wiem.